2013 sẽ là năm của sự đối đầu ở châu Á?
Rate this posting:{[['
']]}
']]}
Tin Tức
Add to Cart
Hoà bình và thịnh vượng khu vực sẽ ra sao nếu đầu năm tới Trung Quốc khám xét tàu thuyền qua lại trên Biển Đông?
Năm 2013, đối đầu sẽ xảy ra ở châu Á khi Trung Quốc khám xét tàu thuyền qua lại trên Biển Đông? Ảnh: TL
|
Mạng “Strategy Page” vừa có bài viết: theo tuyên bố của
Bắc Kinh, từ 1.1.2013, tàu tuần tra Trung Quốc có thể sẽ xua đuổi tàu
thuyền nước ngoài trên Biển Đông. Tuy nhiên, cách làm này bị nhiều nước
phản đối. Vì vậy, Trung Quốc thay các tàu chiến hải quân màu xám bằng
các tàu ngư chính màu trắng, có sọc thẳng màu đỏ. Với động tác này,
Trung Quốc sẽ chính thức đưa bờ biển của rất nhiều hòn đảo, đá ngầm, rạn
san hô không có người trên Biển Đông vào vùng mà nước này tuyên bố là
“lãnh hải chấp pháp”, biến một vùng biển quốc tế rộng lớn sẽ thành lãnh
hải của riêng mình.
Bắc Triều Tiên vừa thử nghiệm thành công một loại vệ
tinh mà chỉ có vài quốc gia cỡ như Hoa Kỳ, Trung Quốc hay Nga mới có thể
thành tựu, đó là khả năng phóng tên lửa đạn đạo tầm xa. Vậy là Triều
Tiên đã tiến được một bước gần hơn để có thể mang bom nguyên tử xuyên
Thái Bình Dương. Vào đầu tháng này, vị đô đốc tối cao của Ấn Độ cho
biết, ngành hải quân của ông sẽ bảo vệ việc thăm dò dầu khí Việt – Ấn
trong khu vực Biển Đông trước sự gây hấn của Trung Quốc, trong khi Trung
Quốc và Nhật Bản đang mạnh mẽ củng cố quyền lợi “thiêng liêng” của họ
đối với quần đảo Senkaku/Điếu Ngư tại khu vực biển Hoa Đông. Trung Quốc
với các nước ASEAN, trong đó có Philippines và Việt Nam, vẫn đang tiếp
tục tranh chấp trên Biển Đông…
Chính sách “chuyển hướng” của chính quyền Obama sang
châu Á là một tiến triển đáng lưu tâm sau nhiều thập niên Mỹ tập trung
chú ý đến châu Âu và Trung Đông. Nhưng sự chuyển hướng này cũng gia tăng
căng thẳng trong quan hệ Mỹ – Trung khi giới lãnh đạo mới ở Bắc Kinh
xem chính sách của Obama như là nỗ lực nhằm kềm chế sự trỗi dậy của
Trung Quốc. Trong khi Hoa Kỳ bác bỏ cáo buộc này thì sự chuyển hướng
trên vẫn thúc đẩy sự ganh đua mọi mặt giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc ngay tại
Đông Nam Á. Các tổ chức đa quốc gia trong khu vực như ASEAN đã trở
thành sân chơi của những tranh chấp được dàn dựng giữa các nhà ngoại
giao. Đương nhiên, sự cạnh tranh Mỹ – Trung tại Đông Á và Thái Bình
Dương không có gì mới mẻ nhưng chính vì những kỷ niệm của quá khứ mà
chạm trán giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc trong khu vực Đông Á là khó có thể
xảy ra. Tuy nhiên, tại Đông Nam Á, vì Washington và Bắc Kinh chưa có một
lịch sử quan hệ lâu dài, nên xác suất của những tính toán sai lầm vẫn
khá cao.
Bấy nhiêu sự kiện kể trên cũng đủ để đặt câu hỏi: liệu 2013 là năm mà sự đối đầu sẽ xảy ra ở châu Á?
Trung Quốc ngày nay đang nổi lên sau những điều mà đất
nước này coi là 150 năm nhục nhã, bị vây quanh bởi những nước láng giềng
không mấy hữu nghị, rất nhiều trong số đó là đồng minh của Mỹ. Trong
bối cảnh ấy, những tranh chấp về các cụm đá trên biển có thể trở nên
quan trọng như cuộc mưu sát một đại công tước, lý do trực tiếp dẫn đến
chiến tranh thế giới đầu thế kỷ trước. Mặc dù các nhà quan sát lưu ý
rằng kể từ sau cuộc chạm trán ngắn ngủi giữa Việt Nam và Trung Quốc vào
năm 1979, từ đó đến nay chưa có cuộc chiến nào giữa các quốc gia châu Á
với Trung Quốc.
Khi Mỹ thể hiện rõ quyết tâm trở lại châu Á (và trở lại
để ở lại) thì Trung Quốc cùng lúc cũng trở nên hung hãn hơn trong tư
thế sẵn sàng tấn công kẻ lạ mặt lăm le vào khu vực của mình (và cả của
những nhà hàng xóm!) Nếu các xu hướng tiền xung đột này không được quản
lý, châu Á rất dễ rơi vào tình trạng hỗn mang.
Như nhiều nhà phân tích đã chỉ rõ, vấn đề tối quan
trọng lúc này là quốc gia nào đủ bản lĩnh để kiểm soát tình hình và đủ
khả năng để “quản lý rủi ro”, những rủi ro không thể không tính đến và
không thể không phát sinh từ những chiến lược tranh giành ảnh hưởng
quyết liệt giữa các đại cường. Châu Á chỉ có thể phát triển trong hoà
bình và đồng điệu nếu các quốc gia liên quan tôn trọng công bằng chủ
quyền, luật pháp quốc tế, các quyền lợi hỗ tương và tính bất khả phân
của an ninh quốc tế.
Không khí căng thẳng này khiến dư luận nhớ lại “đêm
trước” của cuộc chiến tranh thế giới nổ ra ở châu Âu. Không một ai lúc
bấy giờ có lợi ích kinh tế trong xung đột nhưng Đức quốc xã không chấp
nhận trật tự thế giới đã an vị trước đó. Và thế là những cơn thịnh nộ
tàn bạo và phi lý của chủ nghĩa dân tộc đã “xổng chuồng”.
Quảng Trí
